Veelgestelde vragen

Er bestaat geen wet die letterlijk zegt "u moet een quickscan laten doen". Wat de Omgevingswet wél zegt, is dat u beschermde soorten niet mag verstoren, beschadigen of doden, en hun verblijfplaatsen niet mag vernietigen. De quickscan is het instrument waarmee u aantoont dat u dat ook niet doet.

In de praktijk vragen gemeenten en omgevingsdiensten er standaard om zodra uw werkzaamheden gebouwen of groen raken. Zonder dat rapport kan uw vergunningaanvraag onvolledig worden verklaard.

Ja. De bescherming hangt niet af van de omvang van uw project of van wie de eigenaar is. Spouwmuurisolatie bij een rijtjeswoning kan een vleermuisverblijf net zo definitief vernietigen als de sloop van een flat — de korrels vullen de spouw en de dieren kunnen er niet meer in of uit.

Voor een enkele woning is het traject wel eenvoudiger en goedkoper dan voor een groot project.

Dat hoort u helaas nog regelmatig, maar de verantwoordelijkheid ligt bij de opdrachtgever — u dus. Wordt er een verblijfplaats vernietigd, dan is dat een overtreding, ongeacht wat de uitvoerder heeft gezegd. Vraag altijd schriftelijk om onderbouwing als een aannemer stelt dat onderzoek niet nodig is.

Nee. Een quickscan is locatie-specifiek. Zelfs direct naastgelegen panden verschillen: één open stootvoeg, een ander daktype of een andere oriëntatie op de zon maakt al verschil. U heeft altijd een rapport voor uw eigen plangebied nodig.

Wel kan het lonen om samen met buren of de VvE één opdracht te geven voor een blok woningen. Dat scheelt in de kosten per adres.

Er is geen wettelijke houdbaarheidsdatum, maar bevoegd gezagen hanteren meestal een termijn van ongeveer drie jaar voor een quickscan. Bij nader onderzoek is dat vaak korter, zeker als de situatie ter plaatse is veranderd. Heeft u een ouder rapport liggen? Stuur het ons — we beoordelen kosteloos of het nog bruikbaar is.

Dat hangt volledig af van waar u uitkomt in de beslisboom:

• Alleen quickscan, geen vervolg: enkele weken.
• Nader onderzoek nodig: vijf maanden of meer, gebonden aan het onderzoeksseizoen. Bij jaarrond onderzoek een volledig kalenderjaar.
• Ook een vergunning nodig: tel daar het opstellen van het activiteitenplan bij op, plus een beslistermijn van acht weken die met vier weken kan worden verlengd.

Omdat vleermuizen een jaarcyclus hebben en per seizoen andere verblijfplaatsen gebruiken. Een gebouw kan in mei een kraamverblijf zijn, in september een paarverblijf en in december helemaal leeg. Eén bezoek zegt dus vrijwel niets. Het protocol schrijft daarom meerdere bezoeken voor, verspreid over de relevante periodes.

Daar komt bij dat de dieren alleen actief zijn in het warme deel van het jaar. Buiten dat seizoen is er simpelweg niets waar te nemen.

Dit is de vervelendste situatie in het vak. Voor de meeste soorten kunt u pas in het voorjaar starten, dus reken op minimaal een half jaar wachttijd bovenop de onderzoeksperiode zelf.

Wat wél kan: de quickscan laten uitvoeren (die kan het hele jaar door), zodat u precies weet wat u in het voorjaar moet inplannen en de offerte al klaarligt. In sommige gevallen is winteronderzoek naar winterverblijven mogelijk. En soms is er ruimte om de werkzaamheden te faseren, zodat een deel wel door kan.

Nee. De doorlooptijd wordt bepaald door de biologie van de dieren en door het protocol, niet door capaciteit. Wat u wél kunt versnellen is alles eromheen: een snelle intake, snelle rapportage en een tijdige, complete vergunningaanvraag.

Zie de pagina over kosten voor de factoren die de prijs bepalen. Voor een enkele woning is dit de goedkoopste stap in het traject — doorgaans een paar honderd tot ruim duizend euro, afhankelijk van de omvang, het aantal soortgroepen en de reisafstand. U krijgt vooraf een vaste prijs, geen nacalculatie.

Omdat er meerdere veldbezoeken nodig zijn, verspreid over maanden, op ongunstige tijdstippen — rond zonsondergang en zonsopkomst. Elk bezoek kost een ecoloog een halve nacht. Daar komt de analyse van de geluidsopnames en de rapportage bij.

Dit verschilt sterk per gemeente en provincie en verandert regelmatig. Sommige gemeenten hebben een collectieve regeling voor natuurinclusief isoleren waarbij het onderzoek geheel of gedeeltelijk wordt vergoed, vaak in combinatie met een gemeentelijk soortenmanagementplan. Informeer bij uw gemeente en bij het energieloket in uw regio.

Ja. Provincies heffen leges voor het behandelen van een vergunningaanvraag en de hoogte verschilt per provincie. Die kosten staan los van ons honorarium en worden rechtstreeks door de provincie in rekening gebracht. We vermelden ze wel in de offerte, zodat u niet voor verrassingen komt te staan.

In de meeste gevallen wel, maar anders dan u had bedacht. Met vervangende verblijfplaatsen, aangepaste detaillering en werken buiten het kraamseizoen is er vrijwel altijd een werkbare oplossing te vinden. De provincie verleent dan een vergunning met voorschriften.

Weigering komt voor, meestal als de mitigatie- en compensatieplannen te mager zijn — die kunt u aanvullen en opnieuw indienen. Zeldzamer is dat de provincie de instandhouding van de soort zo zwaar laat wegen dat er geen vergunning mogelijk is, ongeacht de maatregelen.

Maatregelen die de schade voorkomen of beperken. Denk aan het ophangen van vleermuiskasten of het inmetselen van verblijfstenen in de nieuwe gevel, het aanhouden van een gewenningsperiode zodat de dieren het alternatief kunnen vinden, het ongeschikt maken van de oude verblijfplaats buiten kwetsbare periodes, en het plannen van de werkzaamheden buiten het kraamseizoen.

De vervangende verblijfplaatsen zijn permanent — dat is nu juist het punt: de functie die verloren gaat, moet blijvend worden vervangen. Bij nieuwbouw en renovatie worden ze daarom vaak inpandig weggewerkt in de gevel, waar ze onzichtbaar zijn en geen onderhoud vragen. Losse kasten aan de buitengevel zijn meestal een tijdelijke oplossing tijdens de bouw.

Dan overtreedt u de Omgevingswet. Dat kan leiden tot een bouwstop, een handhavingstraject, een last onder dwangsom en in ernstige gevallen strafrechtelijke vervolging — dit valt onder de Wet op de economische delicten. Bovendien moet u het onderzoek alsnog doen, maar dan met stilliggend werk en een gespannen verhouding met het bevoegd gezag.

Dit is algemene informatie, geen juridisch advies. Voor uw specifieke situatie kunt u het beste contact opnemen met uw gemeente, de omgevingsdienst of een jurist omgevingsrecht.

Ja. We hebben ervaring met de werkwijze en de eisen van verschillende provincies en omgevingsdiensten, die onderling kunnen verschillen in wat ze precies verlangen in een activiteitenplan.

Zeker. Stuur het ons toe; we beoordelen kosteloos of het bruikbaar is en waar we kunnen aanhaken. Soms blijkt een bestaand onderzoek al voldoende voor de vergunningaanvraag en hoeft u alleen dat laatste stuk nog te laten doen.

Nee, en dat kan geen enkel bureau. De beslissing ligt bij de provincie. Wat we wel doen is het dossier zo opbouwen dat het aansluit bij de toetsingscriteria — onderbouwing volgens de kennisdocumenten van BIJ12, een concreet monitoringsplan en gewaarborgde ecologische begeleiding. Dat is wat de kans op verlening in de praktijk het meest vergroot.